1) O Romarchive respektil o diversiteto mashkar le Romende*. Sa le sekciji zumaven te ashaven homogenizacija thaj esensializacija kathar o Romano identiteto, Ame kam-das tretmano kathar sa le artisticka ekspreciji kaj shaj inkluzhis. Chi inkluzhis chi artista kaj na kamel te avel inkluzhime.

2) Akordo pe/prema jekh mutualno anav pala sa le Romane komunitetura ”Roma” (en), “Sinti und Roma” (ge). Kadale anava kam-inkluzhin won kaj phenen ke won si Roma. Te vuni zhene keren hazna kathar avre anava, chi/wor avrune chi/worka won kaj akharen-pe Roma, kadale zhene avena kontekstualajzime ande prezentacija.

3) O diversiteto ande kathar Romane artisticka metodura/stilura: Le Romane arta thaj kulturi kam-prezentin sar ekh partija thaj kontribucija kaj nacionalni thaj regijonalni kulturi ande Europa thaj ande maj bari lumja. O RomArchive chi kamel te durjarel-pe kathar e maj bari lumja. Le Arxivesko/arhivesko kidimos kam-kerel fokuso na feri pe le mishto-zhangle/levudime artistura, numa thaj-vi pe le bi-zhangle artistura. Artisticko mundrija, na feri etiko polekra avela o razlogo vash amaro alomos. O fokuso kathar o kidimos kam-beshel pe kaliteto na pe kantiteto. O alomos kam-beshel pe le gindura kathar le individualni kuratora.

4) Roma sar historiografera: Le Arxivesko/arhivesko fokuso kam-avel pe Romano personalno-reprezentacija. Buchi kaj si les jazno thaj personalno diskriminacija shaj inkluzhisavol ando arxivo ku kontekstualizacija thaj kritikalno komentaro. Kado zakono/regla azbal igalnones e buchi kaj keren le Roma.

5) Ame alos amare kuratora ando konteksto kathar pengi kuratorimaski buchi thaj pala kodeja, kadi barjarel e konstrukcija kathar Romane artisticka thaj kulturalni produkciji thaj sikavel kritikalnones o rindipe kaj si chuto/thodino ando than kathar Romane thaj Non-Romane perspektivura.

6) Pakiv/Respekto pala dzhendrake perspektivura: Kana trobul, ame keras dzhendraki indikacija ande deskripcija le kotoreski.

7) O RomArchive respektil awtoripe thaj licionenge pravura, personalni chachimata thaj awtoresko pravo.

8) Ame las angali sa le shiba. E prezentacija thaj e kontekstualizacija kathar le kotora/prami kam-avel tolmachime pe maj xansi ande Romani shib, Inglezicka thaj Njampcicka.

9) Avre Roma kathar tiro rindo/Avre Roma sar tute kam-keren revjura kathar tiri buchi andre thaj inkjal/perdal sa le sekciji tela le kidimasko procheso sar but sar ame shaj keras.

10) Tela le kidimasko procheso, sa le sekcija kam-keren kana shaj keren, spacija pala Romane artistura te nevjarel pengi buchi thaj-vi te keren interakcija avre artisturensa thaj kuratorensa. Le Romane artistura keren participacija ande akanipeske debaci, kam-maren-pe kontra/protif le kolonialicko stavo, kam-keren spacija pala kritikalno gindimos thaj kam-barjaren slobodimasko potencialo inkjal bi-mukimaske parne perspektivura.

11) Sa le arxivesko/arhivesko materialo musaj te avel-les kontekstualizacija.

12) Le selektime grupura kathar RomArchive si le Romane thaj-vi le Non-Romane edukatora/sikajvitora, sikjarde/skolarichi, organizaciji thaj jekhore, ashile zhivinde thaj penge familiji thaj instituciji, le maj importantnones, kadala kaj keren buchi artasa thaj kulturasa.

13) O materialo kaj le kuratora len ando vast vash RomArchive kam-avel partija le arxiveski/arhiveski.

14) Le kuratora kam-aresen o maj baro teknikalno trubulimos/nevoja vash e digitalizacija. Te ande eksepcionalni sluchajura kadale trobulimata nashtisavon te pherdjon, e maj paluni kriterija pala alomos si le artisticko kaliteto thaj e historikalno importancija kathar e prama.

[*] Ame keras hazna kathar o swato “Roma” te las and’ angali ekh baro diversiteto kathar le grupura lino and’ angali pa o RomArchive: pe jekh vast a) Roma, Sintura/Manush, Calé, Kaale, Romanichals, Bojash/Rudari: b) Balkanura: Egiptanura thaj Ashkali: c) Estikanicka grupura: Dom, Lom thaj Abdal: thaj pe kaver vast le grupura sar Phirutne, Jeniche, thaj le populaciji akhardine telal o administrativno swato “Gens du voyage” (Zhene kaj phiren). Thaj-vi le zhene kaj akharen-pe Roma.

Marto 21, 2017